Türkiye‘de meydana gelen iş kazaları, hem can hem de mal kaybına yol açarak ülke ekonomisini derinden sarsmaya devam ediyor. Trafik kazalarının ardından en büyük kayıplara neden olan bu kazaların yıllık maliyetinin 10 milyar doları aştığı belirtiliyor. Aydın’da iş sağlığı ve güvenliği alanında öncü firmalardan Polat OSGB Sorumlu Müdürü İş Güvenliği Uzmanı Emin Tükel, bu vahim tablonun temelinde yatan sorunun, alınan tedbirlerin gereksiz bir masraf olarak görülmesi olduğunu vurguladı. Tükel, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na uyumun bir zorunluluk olmanın ötesinde, geleceğe yapılan en önemli yatırım olduğunu ifade etti.

İş Kazalarının Anatomisi: İhmal ve Farkındalık Eksikliği

30 Haziran 2012’de yayınlanarak 1 Ocak 2013’te yürürlüğe giren ve 2025 itibarıyla tüm iş yerlerini kapsayan 6331 sayılı kanunun üzerinden yaklaşık 13 yıl geçtiğini hatırlatan Emin Tükel, bu süreçte iş güvenliğinin hayati öneminin bir kez daha anlaşıldığını belirtti. İstatistikler, Türkiye’deki iş kazalarının neredeyse tamamının insan kaynaklı ihmaller ve gerekli önlemlerin alınmamasından kaynaklandığını ortaya koyuyor. Avrupa sıralamasında maalesef üst sıralarda yer alan ülkemizde, bu kazaların ekonomiye getirdiği yük 10 milyar doları aşarken, uzmanlar bu maliyetin sadece yüzde 25’inin önleyici tedbirlere harcanmasıyla hem can kayıplarının engellenebileceğini hem de ülke ekonomisine 7.5 milyar dolar gibi devasa bir katkı sağlanabileceğini dile getiriyor.

‘Bana Bir Şey Olmaz’ Zihniyeti Kazalara Davetiye Çıkarıyor

İş sağlığı ve güvenliği konusunda yaşanan en büyük sorunun temelinde yatan nedenin ‘farkındalık eksikliği’ olduğunu belirten Tükel, işverenlerin bu hizmeti bir maliyet kalemi olarak görme eğiliminde olduklarını söyledi. Ancak alınmayan her önlemin, ileride telafisi mümkün olmayan çok daha büyük maliyetlere ve trajedilere yol açtığını vurgulayan Tükel, tehlike sınıfı ne olursa olsun artık tüm iş yerlerinin iş sağlığı ve güvenliği hizmeti almak zorunda olduğunu hatırlattı. Kazaların çoğunluğunun, basit ve kolay alınabilecek önlemlerin göz ardı edilmesinden kaynaklandığını ifade etti. Elektrik panolarının düzenli kontrolü, makine koruyucularının yerinde olması, yüksekte çalışma ekipmanlarının standartlara uygunluğu, kimyasal etiketlerinin güncelliği ve çalışanlara verilen düzenli eğitimlerin, birçok ağır yaralanma ve ölüm vakasının önüne geçebileceğinin altını çizdi. Türkiye’deki en büyük tehlikenin ‘Bana bir şey olmaz’ anlayışı olduğunu belirten Tükel, çalışanların alışkanlık haline getirdiği risk alma davranışlarının ve kişisel koruyucu ekipmanları kullanmamanın bir cesaret göstergesi değil, istatistiksel bir kumar olduğunu ve bu kumarda kaybedenin genellikle çalışanın kendisi olduğunu sözlerine ekledi.